Notice: Undefined index: HTTP_ACCEPT_LANGUAGE in /home/shabaken/domains/shabakenews.com/public_html/libraries/Helper.php on line 366
وزارت علوم دولت روحانی دریک سال گذشته چه کرده و چه نکرده است؟ - شبکه نیوز
دو شنبه، 29 آبان 96 ساعت 11:19 ق.ظ / Mon, 2017 November 20

- اجتماعی - وزارت علوم دولت روحانی دریک سال گذشته چه کرده و چه نکرده است؟

اخبار امروز
استان‌ها
تبلیغات

وزارت علوم دولت روحانی دریک سال گذشته چه کرده و چه نکرده است؟

تاریخ 25 خرداد 1393 ساعت 20:41:57
منبع: خبرآنلاین:
کد خبر: 045529
حضور نیروهایی اصلاح طلب در معاونت های وزارت علوم به عینه نشان می دهد، روحانی تمرکز تصمیم گیری را به گروهی از اصلاح طلبان واگذار کرده که هم رگه های اطلاح طلبی در کارنامه اجرایی آنان دیده می شود و هم مورد اقبال طیف گسترده ای از دانشگاهیان هستند.
 وزارت علوم دولت روحانی دریک سال گذشته چه کرده و چه نکرده است؟

 

سیاسی کاری در حوزه آموزش عالی هنوز نبض تپنده تصمیم گیری ها و واکنش ها نسبت به تصمیم گیری هاست. با این تفاوت که اگر تا پیش از این، در دامنه این تصمیم گیری ها اصولگرایان سنتی در مقابل اصلاح طلبان (به عنوان گرایش پیش رو در میان بخش زیادی از دانشگاهیان) و بالعکس ، قرار می گرفتند و واکنش نشان می دادند، امروز اصلاح طلبان در مقابل جریانی تحت عنوان جبهه پایداری انقلاب اسلامی هستند.

شاید این ادعا مطرح شود که اعتدالیون در دولت روحانی رگ خواب تصمیمات در وزارت علوم را در دست دارند اما مهره چینی روحانی در وزارت علوم این ادعا را از اساس رد می کند. حضور نیروهایی همچون جعفر توفیقی، جعفر میلی منفرد و رضا فرجی دانا و حضور چراغ خاموش نخبه های دانشگاهی اصلاح طلب در معاونت های وزارت علوم به عینه نشان می دهد، روحانی با هوشیاری تمرکز تصمیم گیری را به گروهی از اصلاح طلبان واگذار کرده که هم رگه های اطلاح طلبی در کارنامه اجرایی آنان دیده می شود و هم مورد اقبال طیف گسترده ای از دانشگاهیان هستند.

از سوی دیگر عملکرد ضعیف دولت های نهم و دهم کاری کرد که طیفی ازاصولگرایان سنتی که تا پیش از این چهره های تاثیر گذاری در میان دانشگاهیان بودند خانه نشین شوند و عطای تاثیرگذاری در محیط دانشگاه را به لقای آن ببخشند و میدان را برای منتقدانی از جنس جبهه پایداری انقلاب اسلامی خالی کنند.

چهره هایی همچون عماد افروغ، محمد خوشچهره، داوود دانش جعفری و.. در این سال ها جای خود را به کسانی همچون، محمد مهدی زاهدی، غلامعلی حداد عادل، سید محمود نبویان، کامران باقری لنکرانی دادند.

ارتباط این تقابل با عملکرد یک ساله مسئولان وزارت علوم در دولت روحانی از آنجایی است که طیف جبهه پایداری با نمایندگانی که در مجلس، کمیسیون آموزش مجلس و کرسی هایی در دانشگاه های مادر کشور  دارند، زمینه ساز حرکت دست به عصای مسئولان وزارت علوم را ایجاد کردند.

این استقبال غیرصمیمانه باعث شد مردان روحانی در وزارت علوم در فعالیت های خود نیم نگاهی به نمایندگان داشته باشند و با ابتدایی ترین فعالیتی با اهرم های عدم رای اعتماد، محدودکردن دامنه اختیارات سرپرست، سوال از وزیر، کارت زرد و تهدید به استیضاح از سوی این طیف از نمایندگان مواجه شوند.

علاوه بر این اهرم ها، برچسب هایی همچون فتنه گری، انحراف از سند اسلامی شدن دانشگاه ها، بی توجهی به رهنمودهای مقام معظم رهبری و ایجاد هرج و مرج در دانشگاه دایما در دستان طیف خاصی از سیاستمداران بود تا با هر حرکتی یکی از این برچسب ها را به پیشانی مسوولان وزارت علوم بچسبانند.

همه اینها باعث شد، مردان روحانی در وزارت علوم، در یک سال ابتدایی کار خود دست به عصا حرکت کنند. حالا باید همه این فشارهای سیاسی را با عملکرد یکساله وزارت علوم در دولت روحانی مقایسه کرد، تا خروجی و پاسخ به این سوال که آیا وزارت علوم دولت یازدهم تاکنون انتظارات را برآورده کرده است یا نه؟ پاسخ منصفانه ای باشد.

در حال حاضر شاید به جرات بتوان گفت تعدد قابل قبول فعالیت هایی در متن دانشگاه ها و به نفع دانشگاه و پایداری در مقابل فشار های جبهه پایداری باعث شده عملکرد یک ساله مردان روحانی در وزارت علوم را قابل قبول و امیدوار کننده خواند. وزارت علوم در دولت یازدهم در اولین قدم، نصیب جعفر میلی منفرد شد.

او در روزهایی که وزرای باسابقه سیاسی بیشتر دولت روحانی از مجلس رای اعتماد گرفتند، با رای منفی مجلس از دولت یازدهم جاماند و سرپرستی وزارت علوم به مرد نام آشنای این حوزه، یعنی جعفر توفیقی رسید.

حضور توفیقی در وزارت علوم در ابتدا با بیم و امید هایی همراه بود. بیم از آنکه مجلسی که به میلی منفرد رای مثبت نداده است، چگونه می خواهد به توفیقی رای بدهد و امید آنکه قطار دانشگاه ها به ریل متعارف خود برگردد.

اما در آخر این رضا فرجی‌دانا بود که جایگزین توفیقی شد و با کسب رای اعتماد از مجلس سکاندار وزارت علوم شد. وزارت علوم در این یک سال زمینه ساز بازگشت جمعی از دانشجویان ستاره دار شد، اقدام به پیگیری وضعیت استادان بازنشسته کرد، سر و سامانی به دانشگاه علامه طباطبایی و سایر دانشگاه های مادر داد، قدم هایی برای لغو و تعدیل تفکیک جنسیتی در دانشگاه ها برداشت، برای رسیدن دانشگاه آزاد به صاحبان اصلی خود گامهایی موثر برداشت، برای تعیین رئیس دانشگاه تهران رفراندومی برگزار کرد و نظر اساتید را جویا شد، زمینه سرایت روش تعیین رئیس دانشگاه تهران به دانشگاه های شریف، امیرکبیر و تربیت مدرس را فراهم کرد و در آخرین قدم بورسیه های مساله دار دردولت های نهم و دهم را افشا کرد.

همه اینها نشان می دهد، فشار های سیاسی طیفی از نمایندگان تنها باعث شده مسئولان وزارت علوم قدم های کوتاهی برای حل مشکلات بردارند و این فشار ها مانع عملکردی به نفع دانشگاه و ترمیم معضلات به وجود آمده طی سال های اخیر نشده است.

 

روحانی دانشگاه را با سیاست و اقتصاد معامله نکرد

فارغ از همه مسایل مطرح شده، شاید بزرگترین نقطه قوت در کارنامه دولت روحانی در وزارت علوم این است که روحانی دانشگاه را با سیاست و اقصاد معامله نکرد.

گره های به وجود آمده در حوزه اقتصاد و سیاست خارجی طی سال های اخیر باعث شد، روحانی در اولین گام اولویت خود را رتق و فتق معضلات این حوزه ها قرار دهد. از سوی دیگر در اولویت قرار گرفتن این موضوع با دو واقعه دیگر همزمان شد.

در ابتدا عدم رای اعتماد مجلس به جعفر میلی منفرد وفشار های سیاسی برای عدم معرفی جعفر توفیقی و واقعه دوم زمزمه هایی درباره انتخاب غلامعلی حداد عادل یا گزینه مورد نظر او برای پست وزارت علوم. این دو مسئله این واهمه را در میان دانشگاهیان ایجاد کرد که روحانی برای گرفتن امتیاز و صاف شدن جاده اقتصاد و سیاست خارجی، امتیاز وزارت علوم را به محافظه کاران می دهد.

اما فعالیت سه ماهه توفیقی در وزارت علوم، معرفی گزینه ای اصلاح طلب یعنی رضا فرجی دانا در وزارت علوم و پایداری مسئولان این وزارتخانه برای جلب اعتماد دانشگاهیان با طرح هایی همچون بازگشت دانشجویان ستاره دار، بازگشت اساتید بازنشسته، احیای هیات امنای دانشگاه ها و... نشان داد روحانی قصد ندارد که در زمین دانشگاه امتیاز دهد و در زمین اقتصاد و سیاست خارجی امتیاز بگیرد .

 

جاده ای که باید برای شکستن سکوت اساتید صاف شود

علاوه بر مسایلی که مطرح شد، روحانی در یک سال فعالیت خود در مقطعی اساتید را مورد انتقاد قرار داد که شاید بتوان این موضوع را یکی از مقاطع مهم عملکرد یک ساله دولت او در امور دانشگاهی برشمرد.

روحانی در سخنرانی خود پس از توافق ژنو استادان دانشگاهی را مخاطب قرار داد که چرا خاموشند؟ چرا با سکوت خود، عرصه را برای کم سواد هایی خالی کردند تا دستاورد های توافق ژنو را زیر سوال ببرند. سکوت استادان دانشگاهی در این رابطه شاید بخشی از واقعیت های جاری در فضای سیاسی دانشگاه ها باشد، اما علت تامه و تمام واقعیت نیست.

روحانی در آن مقطع بدون اشاره به دلایل این سکوت، استادان را مخاطب سوال خود قرار داد. فارغ از این که در سال هایی که گذشت، دولت های نهم و دهم بیشترین برخورد را با استادان دگراندیش داشتند. روسای دانشگاه ها با نصب دوربین های مداربسته در کلاس های درس و سلف استادان، چهارچشمی فعالیت ها و تحرکات استادان را رصد می کردند.

روسای دانشگاه ها با به انفعال کشاندن گروه های علمی، پس از آن با منفعل کردن هیات های امنای دانشگاهی و سپس با تحرک زدایی از دانشکده ها، دفاتر خود را به کانون قدرت تبدیل کردند. ملاک ارزشیابی استادان، حضور در کلاس های معرفت افزایی و... شد.

سه هزار بورسیه به گواه معاون آموزشی وزارت علوم، بدون پیمودن مدارج علمی، به دانشگاه آمدند. با همه آنچه اتفاق افتاد، شاید اقای رییس جمهور گمان می کرد اساتید دانشگاه ها، به خواست خود سر به جبین فرو برده اند و سکوت پیشه کرده اند. اما همه اینها نشان می دهد، سکوت، راهی بود اجباری که دولت های نهم و دهم به دانشگاه تحمیل کردند.

حالا می توان گفت دولت روحانی با برخورد قاطع نسبت به تخلفات روی‌داده و حل مسایل دانشگاه و ترمیم شأن علمی در دانشگاه‌های کشور ، می تواند به مواهب عدم خاموشی و پویایی دانشگاه در کشور امیدوار باشد. در غیر این صورت در مقاطعی مانند توافق هسته‌ای با گروه 1+5 باید شاهد خاموشی دانشگاه و پرگویی کم سوادها باشد.

 

در جدول زیر مهم ترین اقدامات صورت گرفته در وزارت علوم در دولت یازدهم را بخوانید؛

ردیف

عنوان

جزئیات

1

بازگشت جمعی از دانشجویان ستاره دار

اول قدم توفیقی در وزارت علوم زمینه چینی برای بازگشت دانشجویان ستاره دار بود. به طوری که بر اساس یک بررسی دانشجویی از سوی تعدادی از دانشجویان محروم از تحصیل در حال حاضر حدود یک هزار دانشجوی محروم از تحصیل یا ستاره دار وجود دارد که 768 نفر از آنان طی هشت سال اخیر ستاره دار و 250 نفر دیگر از دانشگاه اخراج شده اند. بر این اساس توفیقی در اولین قدم با اعلام یک آدرس ایمیل فراخوانی برای دانشجویان اخراجی و ستاره دار و استادان بازنشسته داد، تا هر کس که حقی از او ضایع شده است به وزارت علوم بیاید و پیگیر حقوقش شود. پیگیری های توفیقی به آنجا رسید که او پس از پایان کارش در وزارت علوم و معرفی رضا فرجی دانا به عنوان وزیر پیشنهادی علوم به مجلس عنوان کرد: حدود 400 دانشجوی بازمانده از تحصیل از سال های 90، 91 و 92 بار دیگر تحصیلات خود را در دانشگاه آغاز کردند.

2

پیگیری وضعیت استادان بازنشسته

دومین اقدام توفیقی در وزارت علوم، پیگیری وضعیت استادان بازنشسته طی هشت سال فعالیت دولت های نهم و دهم بود. به طوری که در دولت های نهم و دهم بر اساس بررسی صورت گرفته در روزنامه «شرق»، مسوولان وزارت علوم با بازنشستگی دست کم صد استاد مطرح و باتجربه دانشگاه که عمدتا در علوم انسانی مشغول به کار بودند، کارنامه نه چندان روشنی از خود به جای گذاشتند. بر این اساس توفیقی در آخرین روز کاری خود درمورد وضعیت اعضای هیات علمی که به اجبار بازنشسته شده اند، گفت: درمورد اعضای هیات علمی همین مقدار درخواست داشتیم، اما البته مراحل رسیدگی به درخواست های آنها پیچیده تر است و این درخواست ها در حال بررسی است.

3

تغییر در دانشگاه علامه طباطبایی

اگر تا پیش از این دانشگاه هایی همچون دانشگاه امیرکبیر، صنعتی شریف و تهران محلی برای حضور روسای سیاسی بودند، فعالیت دولت های نهم و دهم باعث شد، دانشگاه علامه طباطبایی نیز مصداقی از این دانشگاه ها شود. تغییر در دانشگاه علامه یکی از اقدامات موثر در دوران صدروز فعالیت دولت روحانی در وزارت علوم بود و اهمیت آن را می توان در استقبال بالای اعضای هیات علمی این دانشگاه و استادان آن مشاهده کرد.

4

زمزمه های لغو تفکیک جنسیتی در دانشگاه ها

از دیگر میراث دولت های نهم و دهم در دانشگاه ها، تفکیک جنسیتی بود. طرحی که علاوه بر تاکید موافقان مبنی بر حضور این طرح در سند اسلامی سازی دانشگاه ها، جایی در این سند ندارد و به تعدیل اختلاط جنسی در دانشگاه تاکید شده است. با این حال رضا فرجی دانا با تاکید بر همین نکته اولین زمزمه ها برای لغو این طرح را مطرح کرد.
او در جلسه رای اعتماد خود در مجلس شورای اسلامی تاکید کرد، تفکیک جنسیتی جایی در سند اسلامی سازی دانشگاه ها ندارد، سیاست های دانشگاه های تک جنسیتی از ابتدا در برنامه ریزی های آموزشی بوده است و این وزارتخانه برنامه برای تفکیک جنسیتی در دانشگاه ها ندارد. فارغ از مسایل مطرح شده، تاثیر در تغییر ریاست دانشگاه آزاد، گام های ابتدایی برای ترمیم استقلال دانشگاه ها، از سرگیری انتخابات تشکل های صنفی دانشگاه ها، تسهیل تحصیل اتباع عراقی و افغانی در دانشگاه های ایران، توقف جذب 105 عضو هیات علمی در دانشگاه علامه، رایزنی برای تبادل دانشجو میان ایران و آمریکا و انتصابات در وزارت علوم از دیگر اقداماتی است که در صدروز فعالیت مردان روحانی در وزارت علوم صورت گرفت.

5

نقش موثر در تغییر ریاست در دانشگاه ازاد

یکی از مهم ترین اقدامات در دولت یازدهم نقش موثر این دولت در تعیین رئیس دانشگاه آزاد اسلامی بود

6

انتخاباتی کردن تعیین رئیس دانشگاه تهران و شریف

دولت یازدهم با انتخاباتی کردن تعیین روسای دانشگاه های مادر باعث شد تمرکز از مخالفان گرفته شود و تعیین روسای دانشگاه ها شکل دموکراتیکی به خود بگیرد

7

افشای بورسیه های غیر قانونی

افشای بورسیه های مسئله دار باعث شد بخش مهمی از تخلفات روی داده در دولت های نهم و دهم آشکار شود. (اینجا)

 


در جدول زیر مهم ترین اقدامات صورت نگرفته در وزارت علوم در دولت یازدهم را بخوانید؛

ردیف

عنوان

جزئیات

1

اصلاح آیین نامه ارتقای اعضای هیات علمی

هم اکنون بخش زیادی از اساتید نسبت به ایین نامه ارتقای اساتید معترض هستند. به نحوی که آنان می گوید آیین نامه کنونی ارتقا دست روسای دانشگاه ها را برای اقدامات سلیقه ای در زمینه ارتقای اساتید را بار می کند

2

اصلاح روند بورسیه دانشجویان

یکی از علت های اصلی که باعث شد بورسیه های غیر قانونی صورت بگیرد تغییر قانون در دولت های نهم و دهم بود. براساس اطلاعات موجود، کار اعزام دانشجو به خارج بر اساس قانون مصوب سال 64 مجلس شورای اسلامی و آیین‌نامه اجرایی آن انجام می‌شد که مسیر پیش‌بینی‌شده، برگزاری آزمون برای داوطلبان بود. در همان سال‌های قدیم، مسیر دیگری برای مربیان دانشگاه‌ها اضافه شد که شرایط آن شرایط علمی، امتیازات ارتقاء و شرط سنی بود. اما در ادامه و در سال 1385 درست درابتدای حضور محمدمهدی زاهدی در وزارت علوم، دستورالعملی تنظیم شد که براساس آن، برخی دانشجویان می توانستند بدون آزمون، بورسیه اعزام به خارج از کشور دریافت کنند.براساس این دستورالعمل رتبه‌های ممتاز و دانشجویان المپیادی واجد شرایط می‌توانستند از طریق فراخوان متقاضی اعزام شوند که این دستورالعمل به تایید وزیر وقت علوم نیز رسید و بر اساس آن از طریق سایت متقاضیان می‌توانستند اقدام کنند.شاید تا اینجای کار مشکلی متوجه در این دستور از العمل نبود اما پس از ان، حدود دوسال بعد‌ بندی به این دستورالعمل اضافه شد که براساس آن، افرادی که دارای خدمات و فعالیت‌های برجسته فرهنگی و اجتماعی بودند می‌توانستند متقاضی اعزام شوند که به‌تدریج در سال‌های اخیر این بند بیشترین متقاضیان را به خود اختصاص می‌داد.

همچنین داوطلبان علاوه بر داشتن شرایط، نیاز به معرف نیز داشتند. معرفانی که پیش‌بینی شده بود معاون فرهنگی وزارت علوم، یک تشکل دانشجویی، مدیرکل بورس، روسای دانشگاه‌ها و مراکز پژوهشی بودند که البته در اوایل فقط روسای دانشگاه‌ها معرف بودند؛ اما در سال‌های بعد معرف‌های دیگری نیز به این دستورالعمل اضافه شدند. دستور العملی که باعث شد بورسیه ها به صورت سلیقه ای میان برخی افراد خاص توزیع شود.

3

تلاش برای اجرای قانونی حذب کنکور

قانون حذف کنکور هنوز بر روی زمین مانده است و کماکان اقدامی عملی برای اجرای آن صورت نگرفته است

4

اصلاح روند پذیرش دانشجو در دانشگاه های بی کیفیت

درحال حاضر بیش از 70 درصد داوطلبان کنکور سراسری جذب دانشگاه های پولی و بی کیفیت می شوند اقدامی که باعث شده داوطلبان کنکور سراسری کمتر رنگ دانشگاه های رایگان و با کیفیت را ببینند

5

تلاش برای ساماندهی دانشگاه های پولی

دانشگاه های پولی در حال حاضر روز به روز در حال افزایش است و اکثر کارشناسان معتقدند این مسئله می تواند منجر به خدشه دار شدن عدالت آموزشی در ایران شود

6

تقویت دوباره هسته های پژوهشی در دانشگاه ها

هم اکنون تا حد زیادی بودجه های پژوهشی در دانشگاه های کشور به دلیل کسری بودجه دولت قطع شده. این درحالی است که وزارت علوم در دولت روحانی اقدامی برای رتق  و فتق این موضوع نکرده است

Bookmark and Share
سید حسینی
26 خرداد 1393 ساعت 09:24:48
- 0
ارسال پاسخ
خواسته به حق نمایندگان استیضاح وزیراست
فرشته
26 خرداد 1393 ساعت 11:03:29
- 0
ارسال پاسخ
درسته تفكرسياسي دردانشجويان بايد باشد وليكن سياسي كاري به شكل امروزي درداشگاهها مطرود است
نظر شما
پاسخ به:

Your Name Description

Your Email Description

Your Website Description

Your Comment Description

 

Parent Comment Description

وارد نمودن نامو ایمیل اختیاری می‌باشد.